• ΤοποθεσίαΒρίσκεται 45 χλμ. νοτιοανατολικά του Ηρακλείου
• ΚάτοικοιΠερίπου 175 άτομα
• Αρχαιολογικό ενδιαφέρονΗ αρχαία πόλη Αρκαδία ή Αρκάδες βρισκόταν κοντά στο χωριό
• Ιστορικές ευρήματαΑρχαία οινοχόη του 7ου αι. π.Χ.
• ΟνομασίαΠρώτη αναφορά στην απογραφή του 1881 ως «Φρατί»

Ο μικρός παραδοσιακός οικισμός του δήμου Βιάννου, το Αφρατί, βρίσκεται περίπου 45 χλμ. νοτιοανατολικά της πόλης του Ηρακλείου. Πρόκειται για ένα γραφικό χωριό με παραδοσιακή αρχιτεκτονική, όμορφες αυλές και περιποιημένα σοκάκια, που διατηρεί ζωντανή την αυθεντική κρητική ατμόσφαιρα. Οι περίπου 175 κάτοικοι ασχολούνται κυρίως με την ελαιοκαλλιέργεια και την αμπελοκαλλιέργεια, συμβάλλοντας στην αγροτική οικονομία της περιοχής.

Το Αφρατί έχει βαθιές ιστορικές ρίζες, με σημαντικό αρχαιολογικό ενδιαφέρον, καθώς κοντά στο χωριό, στο ύψωμα του Προφήτη Ηλία, βρισκόταν η αρχαία πόλη Αρκαδία ή Αρκάδες. Αυτή η πόλη ήταν ανεξάρτητη και είχε δικό της νομισματοκοπείο, ένδειξη της ισχύος και του πολιτιστικού της πλούτου. Αξιοσημείωτη είναι η ανακάλυψη μιας αρχαίας οινοχόης στο Αφρατί, η οποία χρονολογείται από την Ανατολίζουσα Περίοδο (7ος αι. π.Χ.).

Το όνομα του οικισμού δεν αναφέρεται σε ενετικά ή τουρκικά έγγραφα πριν το 1881, όταν αναγράφεται για πρώτη φορά ως «Φρατί» στην τουρκική απογραφή. Υπάρχουν πολλές θεωρίες για την προέλευση του ονόματος. Μία εκδοχή το συνδέει με τη λέξη «φρέαρ» και το στερητικό «α-», δηλώνοντας έλλειψη νερού. Μια άλλη θεωρία το συσχετίζει με τη θεά Αφροδίτη, την οποία λάτρευαν στην αρχαία Αρκαδία. Τέλος, κάποιοι υποστηρίζουν ότι προέρχεται από τη λατινική λέξη frate (καλόγερος), αναδεικνύοντας πιθανή θρησκευτική ιστορία.